Huấn luyện chó đi bằng 2 chân trước hoặc 2 chân sau là một bài tập mà hầu như người nuôi chó nào cũng muốn thực hiện. Những chú chó có thể đi bằng hai chân một cách khéo léo sẽ trông rất đáng yêu và dễ dàng thu hút sự chú ý của mọi người. Không chỉ mang lại niềm vui, điều này còn giúp tăng sự gắn kết giữa chủ và thú cưng.
Trong chuyên mục các bài huấn luyện chó tại nhà trung tâm Thiên Khuyển xin mời bạn đọc tham khảo bài huấn luyện chó đứng và đi bằng 2 chân sau nhé.
Chó đứng bằng hai chân trong các cuộc thi
Hiện nay, tại Việt Nam, đã có nhiều cuộc thi dành cho thú cưng, trong đó có các phần thi đánh giá khả năng huấn luyện và biểu diễn của những chú chó. Các sự kiện này thu hút đông đảo người yêu thú cưng tham gia. Đặc biệt, một số giống chó phổ biến như chó Poodle, Pug, Malinois, Béc-giê Đức, Alaska, Rottweiler, Phốc sóc, Husky hay Golden rất được yêu thích và thường xuất hiện tại các cuộc thi nhờ vẻ ngoài dễ thương và sự thông minh vượt trội.

Trong các cuộc thi dành cho chó cưng, ban giám khảo sẽ dựa trên nhiều tiêu chí để chấm điểm, bao gồm cả ngoại hình và tư thế đứng. Tư thế đứng chuẩn và đẹp có thể mang lại lợi thế lớn, giúp chú chó đạt được thứ hạng cao. Do đó, không ít người nuôi chó đã đầu tư công sức và chi phí để huấn luyện thú cưng của mình.
Tuy nhiên, nếu chú chó của bạn đã quen thuộc với những lệnh cơ bản như nằm hoặc ngồi theo hiệu lệnh, thì việc dạy chúng đi bằng hai chân sẽ trở nên dễ dàng hơn nhiều. Nếu bạn vẫn chưa biết cách bắt đầu bài tập này cho chó cưng, hãy tiếp tục theo dõi hướng dẫn chi tiết trong bài viết dưới đây của Thiên Khuyển.

Cách dạy chó đứng bằng hai chân sau
Trước khi bắt đầu dạy chó đi bằng hai chân, bạn cần huấn luyện chúng biết đứng bằng hai chân sau trước. Thời điểm lý tưởng để huấn luyện là khoảng 15 – 30 phút trước bữa ăn. Khi đói, chó thường sẽ tập trung hơn vào buổi tập để mong được nhận phần thưởng.
- Ra lệnh “Ngồi”: Đầu tiên, bạn cần cho chó thực hiện lệnh ngồi. Sau đó, giơ tay cầm thức ăn sao cho chó nhìn thấy rõ. Đưa tay từ từ về phía trước, ngang với tầm mũi của chó. Tiếp tục kéo thức ăn lên cao theo hướng gần người bạn.
- Hướng dẫn chó đứng bằng hai chân sau: Khi chó cố với mũi theo thức ăn, nó sẽ dần chuyển từ tư thế ngồi sang tư thế đứng. Lưu ý giữ tay ngang tầm với mũi để chó không bị gò người quá cao khiến chúng ngồi lại. Ngay khi chó đứng được bằng hai chân sau, bạn bấm clicker hoặc khen ngợi rồi thưởng đồ ăn cho chó.
- Luyện tập thường xuyên: Lặp lại các bước trên nhiều lần để chó quen dần với bài tập. Khi chó đã bắt đầu thành thục, bạn có thể thêm khẩu lệnh “Đứng” trước khi giơ tay. Khi chó đứng đúng tư thế, hãy bấm clicker và thưởng cho chúng.
Việc huấn luyện chó đứng bằng hai chân sau đòi hỏi sự kiên trì. Nếu chó chưa hiểu được ngay, bạn cần tiếp tục dạy một cách nhẫn nại. Thông thường, chỉ cần khoảng 2 – 3 buổi tập là chó có thể học thành công. Sau khi chó đã quen với việc đứng bằng hai chân, bạn có thể tiến hành nâng cao bài tập và dạy chó đi bằng hai chân.

Phương pháp dạy chó đứng yên
- Đứng bên phải chó và ra lệnh “Đứng dậy”: Khi chó đang ở tư thế ngồi, bạn ra lệnh “đứng dậy”. Khoảng 1 – 2 giây sau, dùng tay phải giật nhẹ dây dắt về phía trước. Tay trái luồn dưới bụng chó và nâng nhẹ để giúp chúng chuyển sang tư thế đứng. Khi chó đứng lên, hãy vuốt ve, động viên và khen ngợi bằng cách nói “tốt” rồi thưởng đồ ăn cho chúng.
- Lặp lại lệnh “Đứng”: Nếu thấy chó có ý định ngồi xuống, tiếp tục dùng tay trái giữ nhẹ dưới bụng để duy trì tư thế đứng và lặp lại khẩu lệnh “Đứng”. Khi chó giữ tư thế đứng được 5 – 10 giây, bạn có thể cho chúng đi dạo như phần thưởng khích lệ.
- Tạo phản xạ: Sau khi chó quen với lệnh “Đứng”, hãy tập cho chúng giữ tư thế đứng yên trong khoảng 15 – 20 giây. Tiếp theo, tiến hành huấn luyện phản xạ có điều kiện bằng cách kết hợp khẩu lệnh và động tác tay.
- Kết hợp lệnh và động tác tay: Để giúp chó phản xạ tốt hơn, bạn đứng cách chó một bước chân, sau đó thực hiện động tác tay chỉ lên cao kết hợp với khẩu lệnh “đứng dậy”. Khi chó làm đúng, lập tức khen ngợi và thưởng cho chúng. Trong quá trình này, bạn cũng có thể giật nhẹ dây dắt để hỗ trợ nếu cần.

Dạy chó đứng yên khi không có chủ
Theo lời khuyên của các chuyên gia và bác sĩ thú y, nên huấn luyện chó đứng yên sau khi chúng đã quen thuộc với các mệnh lệnh cơ bản như “ngồi” và “nằm”. Khi chó có xu hướng ngồi hoặc nằm xuống khi nhìn thấy hiệu lệnh, bạn cần nhẹ nhàng điều chỉnh, tránh dùng lực mạnh giật dây dắt vì điều này có thể khiến chó di chuyển lệch khỏi vị trí và gây khó khăn trong việc huấn luyện tư thế đứng yên.
Việc huấn luyện chó giữ tư thế đứng yên khi chủ nhân rời khỏi vị trí cũng tương tự như dạy chúng giữ nguyên tư thế ngồi hoặc nằm. Điều cần lưu ý là khi đứng yên, chó thường có xu hướng chạy về phía chủ. Vì vậy, bạn cần từ từ tăng khoảng cách giữa mình và chó. Ngoài ra, cần luyện cho chó giữ tư thế đứng ở nhiều địa điểm khác nhau và trong các tình huống khác nhau, chẳng hạn khi chúng đứng trên cầu thăng bằng hoặc trên cầu thang. Nếu chó thực hiện sai, hãy nhẹ nhàng điều chỉnh và tiếp tục bài tập.

Tư thế đứng đúng được xác định khi chân trước và chân sau của chó thẳng, giữ cơ thể ở trạng thái cân bằng, đầu hướng thẳng tự nhiên. Chó được coi là thành thục nếu có thể giữ nguyên tư thế đứng ít nhất 5 phút và phản ứng nhanh chóng khi nghe hiệu lệnh.
Các cách dạy chó đi bằng hai chân sau đơn giản
1. Dạy chó đi bằng hai chân sau dựa trên bản năng
Để dạy chó đi bằng hai chân sau hiệu quả, bạn cần kiên trì lặp lại bài tập hàng ngày. Việc luyện tập thường xuyên giúp chó hình thành phản xạ và tránh bị quên bài học. Một mẹo hữu ích là tận dụng tâm lý sợ ngã của chó để khuyến khích chúng giữ thăng bằng khi đi bằng hai chân sau.
- Đặt chó lên cao: Đặt chú chó lên một chiếc bàn nhỏ, sao cho chân sau của chúng sát mép bàn rồi thả tay ra.
- Hỗ trợ chó giữ thăng bằng: Khi cảm thấy sợ ngã, chó thường có xu hướng mềm người và muốn nằm xuống. Lúc này, bạn nhẹ nhàng dùng một tay đỡ phần ngực hoặc miệng chó, tay còn lại kéo nhẹ phần đuôi. Lưu ý, chỉ kéo nhẹ phần đuôi, tránh gây đau đớn cho chó.
- Tạo tư thế đứng thẳng: Kết hợp nâng nhẹ phía trước và phía sau cơ thể chó để chúng không thể ngồi xuống. Khi phát hiện phía sau không có điểm tựa, chó sẽ tự nghiêng người về phía trước để giữ thăng bằng, từ đó đứng thẳng bằng hai chân sau. Chó sẽ dần tạo được thói quen đứng thẳng với ngón chân bám chắc vào mặt bàn.
- Luyện tập thường xuyên: Thực hiện động tác này nhiều lần để chó quen dần. Khi đứng trên mặt phẳng, bạn có thể kéo nhẹ phần dây xích để chó giữ thăng bằng và đi bằng hai chân. Qua quá trình lặp lại liên tục, chó sẽ dần hình thành phản xạ đi bằng hai chân sau với tư thế chuẩn đẹp.
2. Cách dạy chó đi bằng hai chân sau bằng thức ăn
- Chuẩn bị đồ ăn: Gọi chó lại gần và yêu cầu chúng ngồi yên tại chỗ. Việc huấn luyện sẽ hiệu quả hơn nếu chó đang đói, vì chúng sẽ tập trung vào phần thưởng thức ăn.
- Giữ chó ở tư thế ngồi thẳng: Để quá trình huấn luyện diễn ra suôn sẻ, hãy nhẹ nhàng giữ cho chó bình tĩnh. Ban đầu, chúng chưa biết phải làm gì, nên bạn cần kiên nhẫn hướng dẫn từng bước.
- Dùng thức ăn làm mồi nhử: Cầm thức ăn đặt gần mũi chó để chúng ngửi nhưng không cho ăn. Từ từ nâng tay lên cao để chó ngẩng đầu theo hướng thức ăn. Khi đó, bản năng của chúng sẽ khiến chúng nhấc hai chân lên để cố với lấy thức ăn.
- Ra khẩu lệnh “Đứng” và thưởng thức ăn: Khi chó nhấc chân lên, lập tức khen ngợi và thưởng cho chúng một ít thức ăn. Lặp lại nhiều lần và từ từ nâng cao tay hơn để chó phải đứng bằng hai chân sau và giữ lưng thẳng.
- Dẫn chó đi bằng hai chân sau: Khi chó đã quen với việc đứng bằng hai chân sau, bạn tiếp tục nâng tay cầm thức ăn lên cao hơn một chút và di chuyển nhẹ về phía trước. Chó sẽ cố nhảy theo hướng tay bạn để lấy thức ăn. Lúc này, bạn di chuyển chậm rãi kết hợp ra lệnh, khi chó đi được một bước thì thưởng và khen ngợi.
- Luyện tập: Thực hiện bài tập này lặp đi lặp lại nhiều lần cho đến khi chó thành thạo việc đi bằng hai chân sau.
3. Huấn luyện chó Poodle đi bằng hai chân sau với Clicker
- Tạo sự thoải mái: Đầu tiên, bạn cần đảm bảo chú chó đang ở trạng thái thoải mái và không bị lo lắng hay căng thẳng.
- Ra lệnh “Ngồi”: Bắt đầu bằng cách yêu cầu chó ngồi yên tại chỗ.
- Giữ sự tập trung: Đảm bảo rằng không có yếu tố nào khiến chó bị phân tâm, giúp chúng tập trung tối đa vào bài tập.
- Chuẩn bị mồi nhử và clicker: Tay trái cầm thức ăn hoặc đồ chơi, tay phải giữ clicker để phát ra âm thanh thưởng khi chó thực hiện đúng động tác.
- Hướng dẫn chó nhấc hai chân trước: Đưa thức ăn từ từ đến gần mũi chó. Khi chúng ngửi thấy mùi thức ăn và cố nhấc hai chân trước lên để lấy, bạn không để chó chạm vào thức ăn mà giữ ở khoảng cách vừa đủ. Ngay khi chó nhấc chân và rướn người, bấm clicker và thưởng ngay cho chúng.
- Lặp lại và điều chỉnh dần động tác: Tiếp tục lặp lại động tác này và mỗi lần thu tay lại chậm hơn để chó quen dần với việc đứng thẳng bằng hai chân sau. Khi chó thực hiện được, bấm clicker và khen thưởng.
- Áp dụng khẩu lệnh: Sau khi chó quen với động tác, bạn có thể thêm khẩu lệnh “Ngồi hai chân” hoặc “Đứng hai chân” để tạo phản xạ có điều kiện. Tiếp tục luyện tập đều đặn cho đến khi chó thành thạo động tác đứng và đi bằng hai chân sau.

Những sai lầm thường gặp khi dạy chó đi bằng hai chân sau
Khi huấn luyện chó đi bằng hai chân sau, bạn cần lưu ý tránh những sai lầm phổ biến sau đây:
- Ép quá mạnh vào bụng chó: Việc dùng lực mạnh bằng tay trái hoặc vỗ vào bụng chó có thể khiến chúng cảm thấy khó chịu, dẫn đến phản ứng tự vệ thụ động. Điều này dễ khiến chó nằm xuống hoặc ngồi xuống khi nhìn thấy tay bạn.
- Giật dây dắt quá mạnh: Khi giật dây dắt với lực mạnh, chó có thể bị lệch khỏi tư thế cần thiết. Điều này làm cho bài tập mất hiệu quả và khó khăn hơn trong việc dạy chó giữ thăng bằng hoặc đứng yên tại chỗ.
- Gọi chó khi đang đứng: Thường xuyên gọi chó khi chúng đang ở tư thế đứng yên sẽ làm chó mất tập trung và khó duy trì trạng thái đứng thăng bằng. Điều này khiến việc huấn luyện trở nên kém hiệu quả.
Các phương pháp dạy chó đi bằng hai chân không quá phức tạp, nhưng đòi hỏi sự kiên trì và lặp lại thường xuyên. Chỉ cần tuân theo một số bước đơn giản, bạn đã có thể biến chú chó của mình thành một “nghệ sĩ xiếc” tài ba. Tuy nhiên, điều quan trọng là không nên vội vàng. Hãy tạo ra những buổi học vui vẻ và nhẹ nhàng, tránh kéo dài thời gian mỗi buổi tập để đạt kết quả tốt nhất.
Làm gì khi chó không hiểu bài tập?
Nếu chú chó của bạn không nắm được bài tập ngay từ đầu, hãy giữ buổi tập ở trạng thái nhẹ nhàng và thoải mái. Hãy bắt đầu bằng các bước cơ bản rồi dần dần tăng mức độ khó lên. Đừng quên rằng để chó hiểu và thực hiện được bài tập, bạn cần kiên nhẫn và cho chúng thời gian để làm quen. Giống như con người, chó cần trải qua quá trình học tập từ từ trước khi thành thạo.
Điều quan trọng nhất là không nên nóng vội hoặc mất kiên nhẫn khi chó chưa làm đúng. Tránh la mắng hay trừng phạt vì điều này chỉ khiến chó thêm căng thẳng và sợ hãi, làm giảm hiệu quả huấn luyện. Thay vào đó, hãy luôn giữ thái độ tích cực, khuyến khích và động viên chúng bằng phần thưởng và lời khen.